Sâu sát cơ sở - nền tảng để mô hình đi vào cuộc sống

Xã Trường Hà là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, sau tháng 7/2025 sáp nhập với các xã: Quý Quân, Sóc Hà và thị trấn Xuân Hòa cũ, xã Trường Hà có diện tích hơn 143 km² với trên 12.700 nhân khẩu. Địa hình núi cao chia cắt, dân cư phân tán, tập quán sản xuất còn lạc hậu nên đời sống của một bộ phận đồng bào biên giới gặp nhiều khó khăn. Tỷ lệ hộ nghèo cao, hạ tầng cơ sở thiếu đồng bộ, sinh kế thiếu bền vững là những “nút thắt” cản trở phát triển KT - XH địa phương.

Trước và sau sáp nhập xã, Đồn BPCK Sóc Giang xác định muốn giúp dân hiệu quả thì phải bắt đầu từ việc hiểu dân. Cán bộ, chiến sĩ đơn vị thường xuyên bám nắm địa bàn, đến từng xóm, từng hộ để khảo sát điều kiện sản xuất, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân. Việc lựa chọn mô hình hỗ trợ không áp đặt từ trên xuống mà dựa trên nhu cầu thực tế và khả năng triển khai tại chỗ. 

Theo Thiếu tá Nông Kiến Tường, Chính trị viên Đồn BPCK Sóc Giang, mọi chương trình hỗ trợ muốn đạt hiệu quả bền vững đều phải bắt đầu từ khảo sát kỹ lưỡng. Đơn vị luôn nắm chắc đặc điểm từng địa bàn, tập quán sinh hoạt và nhu cầu cụ thể của người dân để lựa chọn mô hình phù hợp. Việc hỗ trợ phát triển KT - XH cho đồng bào biên giới không chỉ nhằm nâng cao đời sống mà còn gắn chặt với nhiệm vụ quản lý, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ. Khi người dân có sinh kế ổn định và niềm tin được củng cố, họ sẽ trở thành lực lượng nòng cốt cùng Bộ đội Biên phòng (BĐBP) bảo vệ biên giới từ sớm, từ xa.

Phó Chủ tịch UBND xã Trường Hà Triệu Văn Thuận cho biết: Nhờ sự sâu sát của Đồn BPCK Sóc Giang, nhiều khó khăn ở cơ sở, hộ dân được tháo gỡ, từ triển khai hơn 20 mô hình, chương trình, dự án được triển khai đúng trọng tâm, tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng. Đặc biệt, người dân từng bước thay đổi nhận thức, không còn tâm lý trông chờ, ỷ lại mà chủ động chung sức cùng BĐBP xây dựng công trình dân sinh… để vươn lên thoát nghèo, xây dựng văn hóa mới và giữ gìn an ninh trật tự thôn, bản.

Sinh kế bền vững - chìa khóa nâng cao đời sống đồng bào biên giới

Trong quá trình triển khai các mô hình, Đồn BPCK Sóc Giang đặc biệt chú trọng những chương trình có tác động lâu dài đến đời sống người dân. Thay vì hỗ trợ mang tính ngắn hạn, đơn vị hướng đến các mô hình sinh kế bền vững, giúp bà con tự lực vươn lên thoát nghèo. Các chương trình an sinh, giáo dục như “Con nuôi đồn biên phòng”, “Nâng bước em tới trường”, “Cùng em vượt khó” đã hỗ trợ hàng trăm triệu đồng cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn tiếp tục đến trường. Không chỉ hỗ trợ vật chất, cán bộ, chiến sĩ trực tiếp kèm cặp, động viên, tạo môi trường sống kỷ luật và yêu thương để các em trưởng thành.

Em Long Thái Hưng, học sinh lớp 10C1, Trường THPT Đàm Quang Trung chia sẻ: Nếu không có sự đỡ đầu của Đồn BPCK Sóc Giang, em có thể đã phải nghỉ học từ lâu. Em được các chú BĐBP đón về đồn để nuôi dạy, được chăm lo từ bữa ăn, chỗ ở, tạo điều kiện học tập và luôn được động viên phấn đấu để sau này xây dựng quê hương. Những học sinh hoàn cảnh như Hưng không chỉ mở ra tương lai cho một cá nhân mà còn gieo hy vọng cho nhiều gia đình nơi biên giới.

Bên cạnh đó, những mô hình như di dời gia súc ra khỏi gầm sàn nhà, xây dựng công trình nước sạch, thắp sáng đường biên… góp phần thay đổi tập quán sinh hoạt, cải thiện môi trường sống và bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Những thay đổi này giúp nâng cao chất lượng cuộc sống và tạo nền tảng cho xây dựng nông thôn mới bền vững.

Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Cửa khẩu Sóc Giang ra quân Tết trồng cây năm 2026 trên tuyến biên giới.

Gắn kết quân - dân, xây dựng thế trận biên phòng toàn dân vững chắc

Từ những mô hình, dự án thiết thực, tình quân - dân nơi biên giới ngày càng gắn bó bền chặt. BĐBP không chỉ là lực lượng bảo vệ chủ quyền mà còn là chỗ dựa tin cậy của nhân dân trong phát triển KT - XH và xây dựng đời sống văn hóa mới. Chủ tịch UBND xã Trường Hà Lưu Trọng Hính nhấn mạnh: Mô hình “Cán bộ BĐBP tăng cường tham gia phát triển KT - XH” đã bố trí 7 cán bộ về cơ sở nhằm củng cố hệ thống chính trị địa phương. Mô hình “Đảng viên phụ trách hộ gia đình” với 39 đảng viên trực tiếp phụ trách 121 hộ dân đưa chủ trương, chính sách của Đảng đến từng mái nhà, giúp các hộ nghèo lựa chọn mô hình kinh tế phù hợp như chăn nuôi bò, dê, lợn đen… phù hợp với điều kiện địa phương, góp phần tích cực tạo sinh kế ổn định cho người dân, vươn lên thoát nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới miền núi.

Phong trào trồng hơn 30.000 cây xanh dọc đường tuần tra biên giới không chỉ tạo cảnh quan xanh - sạch - đẹp mà còn nâng cao ý thức bảo vệ môi trường và trách nhiệm gìn giữ đường biên, mốc giới. Hoạt động kết nghĩa cụm dân cư hai bên biên giới Việt Nam - Trung Quốc tạo điều kiện để nhân dân giao lưu, trao đổi kinh nghiệm sản xuất, góp phần củng cố tình đoàn kết hữu nghị và xây dựng biên giới hòa bình.

Phong trào “Toàn dân tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia” được triển khai sâu rộng với các tổ tự quản đường biên và an ninh trật tự. Người dân không còn là người đứng ngoài mà trở thành chủ thể bảo vệ biên giới cùng BĐBP, tích cực cung cấp thông tin, phối hợp tuần tra hàng nghìn lượt, qua đó ngăn chặn vi phạm pháp luật và giữ vững bình yên nơi tuyến đầu Tổ quốc.

Các phong trào như “BĐBP chung sức xây dựng nông thôn mới”, “Xóa nhà tạm, nhà dột nát” huy động hàng nghìn lượt cán bộ, chiến sĩ tham gia làm đường, dựng nhà, giúp dân khắc phục hậu quả thiên tai. Những việc làm cụ thể, nghĩa tình ấy không chỉ giảm tỷ lệ hộ nghèo, nâng cao chất lượng đời sống mà còn củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và lực lượng biên phòng. Ông Đặng Văn Piao, xóm Lũng Nhùng, xã Trường Hà chia sẻ: Nhờ sự hỗ trợ của cán bộ, chiến sĩ Đồn BPCK Sóc Giang và Công an xã hỗ trợ làm lại ngôi nhà, gia đình tôi ổn định cuộc sống, yên tâm lao động sản xuất. BĐBP không chỉ giúp chúng tôi có mái nhà vững chắc mà còn tiếp thêm niềm tin để bà con gắn bó với quê hương, cùng nhau giữ gìn an ninh xóm, bảo vệ đường biên, cột mốc.

Từ những mô hình sát dân, vì dân, Đồn BPCK Sóc Giang đã góp phần xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc - yếu tố cốt lõi để bảo vệ chủ quyền lãnh thổ trong tình hình mới. Khi cuộc sống của người dân được cải thiện, niềm tin được củng cố và tinh thần đoàn kết được lan tỏa, biên giới không chỉ là đường ranh địa lý mà trở thành không gian của hòa bình, hữu nghị và phát triển bền vững.