21-6 lại nhớ những người anh, người thầy
Cập nhật ngày: 20/06/2022 08:56 (GMT +7)

Thấm thoắt, vậy đã tròn hai mươi năm kể từ ngày tôi cùng Khương Doãn về đầu quân cho Báo Quân khu. Và cũng thấm thoắt, mười mấy năm tôi xa nơi học nghề và vào nghề ấy. Giờ đây, cứ mỗi dịp 21-6, bao kỷ niệm ùa về. Kỷ niệm sâu đậm nhất vẫn là với những người mà tôi luôn trân trọng như những người thầy…

“Chú đã nhận quyết định chưa? Nhận thì bàn giao công việc ở tuyên huấn sư đoàn rồi lên với anh nhé. Khương Doãn lên được mấy hôm rồi…” - Tôi cứ nhớ như in lời anh Văn Học, người Tổng biên tập đã quyết liệt “xin” tôi về báo và cũng nhớ mãi cảm giác nôn nao, háo hức về nơi mà mơ ước quá lớn từ thời học sinh, bây giờ sắp thành hiện thực: Được làm báo!
Cũng phải độ tuần sau tôi mới “khăn gói quả mướp” lên Báo Quân khu, nơi có ngôi nhà cấp bốn cổ kính và ẩn dưới tán cây vú sữa cổ thụ lá lúc nào cũng tím thẫm, vừa thâm u vừa có nét gì đấy như thể một “ngôi đền” của người làm báo(!). Hơn một lần tôi kể về cái ngày đầu tiên ấy. Giờ vẫn muốn kể lại cảm nhận về người thầy, người anh lớn Văn Học ở “cái thuở ban đầu lưu luyến ấy”. 

Mới về đây nhưng tôi đã quen với anh từ mấy năm trước rồi, chứ nếu chưa quen, có lẽ hơi sợ khi tiếp xúc với một người gọi chú cũng được mà gọi anh thì hơi… ngại. Lúc đấy, anh Văn Học với anh Xuân Đán đều ở mấp mé tuổi 50 nhưng quả thật nhìn các anh già lắm. Có lẽ bởi các anh đều là những người đã đi qua chiến tranh, thời điểm đó đất nước còn nghèo, gia đình hậu phương và ngay bản thân cũng còn nhiều khó khăn nên mới già hơn tuổi là thế. Dẫu đã vọc vạch viết tin, bài, chụp ảnh, lại còn có cả tí giải thưởng, nhưng buổi đầu tôi vẫn được anh Văn Học “cầm tay chỉ việc”, vừa chu đáo thân tình, nhưng cũng vừa kỳ vọng vào lớp trẻ đàn em. Còn nhớ cái hôm cùng anh dự một hội nghị lớn của Quân khu, anh giao tôi viết tin ngay tại chỗ. Tôi hí hoáy toát mồ hôi mới xong hơn nửa trang giấy A4 chừng 400 chữ, rồi rụt rè đưa cho anh và hồi hộp chờ anh thẩm. Nhìn anh rê rê cái bút đỏ và thi thoảng lại kéo một nét dài ra lề, viết thêm hoặc gạch đánh roạt ngang dòng mà tôi cứ thót tim. Chắc chắn tin mình viết anh phải biên tập chỉnh sửa nhiều và thể nào cũng bị… mắng. Trái lại, xong xuôi, anh đưa lại cho tôi với câu nói ngắn: “Cơ bản ổn, chú chép lại để lát nữa “phắc” ngay cho Phát thanh Quân đội, rồi còn để anh Thụ đưa kèm băng ra Đài tỉnh…”. Khỏi phải nói tôi vui mừng thế nào khi sản phẩm đầu tiên thực hành trong vai phóng viên đã được Tổng biên tập nghiệm thu tại chỗ!

Viết tin, bài thì cơ bản tự học cũng ổn rồi, giờ tôi với Khương Doãn (và cả Bùi Hiệp lúc đó là nhân viên cũng muốn tham gia ngay) được hai anh Ngô Đức Thụ và Trần Quyết dạy “vỡ lòng” nghề quay camera. Ngày đó, ngoài “con” Supper Cam nặng trịch có vẻ hiện đại thì đều loại máy M9000 với M9500 cả. Trần Quyết cũng từng ở tuyên huấn cơ sở lên, nhưng anh đã học qua Học viện Báo chí và Tuyên truyền nên “cái gì cũng thạo”. Tính anh xởi lởi, chân thành nên khi hướng dẫn cho anh em tôi đến đâu là lại “bắn liên thanh” kèm theo những pha trò đến vui. Ngược lại, Ngô Đức Thụ thì tỉ mỉ, ít nói, có khi anh cứ quay, “tua” lại cho xem, sau “thả” cho chúng tôi quay thoải mái, rồi cũng “tua” xem lại, anh thì thào chỉ cái gì được, cái gì chưa được, vì sao lại thế… Đến lúc “bám càng” các anh đi dự và tuyên truyền hội nghị, tôi cứ lặng lẽ quan sát cách các anh vác máy, chọn vị trí, quay… Lòng thấy ngưỡng mộ lắm. Tóm lại nhờ hai người thầy như thế mà chúng tôi dần cũng được vác máy quay đi tác nghiệp từ những “vụ” gần như ở trong hội trường, hay rong ruổi với đoàn công tác cả tuần nơi vùng sâu vùng xa… Cũng chỉ “vọc vạch” mấy cái tin truyền hình thế thôi, chứ “việc lớn” như làm phim để tham gia Liên hoan Truyền hình toàn quân thì trọng trách đặt lên vai hai thầy Trần Quyết và Đức Thụ cả. Bao giải vàng, giải bạc các anh đã giành được khiến chúng tôi càng thêm ngưỡng mộ, cảm thấy mình được là học trò của các anh cũng vinh dự lắm rồi…

Ngoảnh trở lại, giờ đây những người anh, người thầy ngày ấy, giờ cơ bản nghỉ hưu và chuyển công tác, có dễ cả năm mới gặp một hai lần. Lần nào gặp cũng thấy nao nao nhớ về ngày còn làm Báo Quân khu.


Các thế hệ cán bộ, phóng viên Báo Quân khu trong một lần gặp mặt gần đây. Ảnh: BÙI HIỆP


Anh Văn Học giờ tuổi ngấp nghé ngưỡng “xưa nay hiếm”, nhưng nghề làm báo “ngấm vào máu” nên vẫn còn hăng say viết lắm. Thi thoảng vẫn thấy bài đăng trên Báo Quân đội nhân dân. Nhưng điều khiến ngay cả tôi cũng bất ngờ bởi anh còn có một đam mê làm sách. Từ gom nhặt những bài ký tâm đắc để thành cuốn “Sao cuối làng”, anh tiếp tục huy động một số người có nghề, đam mê sách báo, tuyển chọn, biên soạn (anh làm chủ biên hoặc đồng chủ biên) để cho ra đời những tập sách quý, tiêu biểu như “Thư thời chiến Sóc Sơn”, “Viết tiếp bài ca người lính”… Rồi trong tháng 7 tới đây, chúng tôi đang giúp cho việc xuất bản và phát hành cuốn “Theo dấu chân Phù Đổng” dịp kỷ niệm 45 năm ngày truyền thống huyện Sóc Sơn quê anh. Anh tâm sự: “Còn sức khỏe, còn trí tuệ, mình còn muốn làm thêm nhiều sách nữa, vì nó là văn bia truyền lại cho đời sau những nét văn hóa, lịch sử để không bao giờ bị mai một”.

Trần Quyết hiện công tác ở Báo Nhân Dân với trọng trách Phó vụ trưởng một vụ quan trọng. Anh chuyển ngành cũng đã tròn “con giáp”. Giờ đây, anh vẫn luôn theo sát và gắn bó với mảng quốc phòng, và lúc nào gặp, tôi vẫn thấy tác phong của anh - một người lính: Nhanh, hoạt, hiệu quả. Anh kể, lần đi công tác Trường Sa có chục ngày mà khi về anh “oanh tạc” dày trên các ấn phẩm, tính sơ sơ cũng phải đôi ba chục bài! Hay như lần đi tác nghiệp “vụ Hải Dương 981”, đầy hiểm nguy rình rập, vậy mà anh cũng cho “ra lò” đều đều cả tin cả ký, vừa nóng hổi vừa chính xác cao. Thế mới biết, tay bút số một của Báo Quân khu thuở nào, giờ vẫn phát huy tốt lắm.

Ngô Đức Thụ hơn Trần Quyết một tuổi (sinh 1963), về hưu cũng gần chục năm rồi. Dạo mới về hưu, tôi hay điện thoại hỏi thăm, được biết anh vẫn còn đam mê với nghề làm phim lắm. Tay quay lão luyện, làm phim có nghề chuyên sâu, lại nhiệt tình tâm huyết, ai cũng quý. Bẵng đi một thời gian, tôi chịu không liên lạc được vào số điện thoại có số đuôi chỉ khác một con số với tôi. Hóa ra, hai năm nay anh bị bạo bệnh: Tai biến tái phát! Nhà anh giờ cũng đã chuyển xuống Hà Nội, không còn trên Thái Nguyên nữa. Mới ba tuần trước, tôi cùng Trần Quyết và Ma Nguyễn Chí Diệu (nguyên phóng viên Báo Quân khu, hiện là Phó trưởng phòng của Trung tâm Phát thanh - Truyền hình Quân đội) tìm đến nhà thăm thầy Đức Thụ. Dù đã được vợ anh báo tin về tình trạng bệnh tật của anh, song chúng tôi không khỏi bất ngờ khi gặp, trông anh teo tóp và già nua như ông cụ “bát tuần”, lại không thể tự chủ được trong sinh hoạt cá nhân! Cũng may gần đây anh chữa trị theo phương pháp phục hồi chức năng, giờ cũng có chuyển biến ít nhiều. Khi viết những dòng này, tôi ấm lòng hơn khi được biết, Đức Thụ đã tự cầm được đôi đũa gắp thức ăn, dù vẫn còn khá khó nhọc! Hy vọng và chờ mong tin tốt về thầy, thầy Đức Thụ nhé!

Kỷ niệm hôm qua, chuyện hôm nay về những người anh - người thầy dẫu kể bao nhiêu trang cũng khó đủ đầy lắm. Xin dừng bút ở đây và qua trang Báo Quân khu xin được gửi những dòng tri ân tới các anh, các thầy, những kỷ niệm ngày xưa còn mãi và đẹp mãi!
Hà Nội, giữa tháng 6-2022

Đại tá NGUYỄN HOÀNG SÁU,
Phó giám đốc Nhà xuất bản Quân đội nhân dân, nguyên Phó tổng biên tập Báo Quân khu Một

Các tin khác:

Tìm kiếm theo:Chuyên mục nàyTất cả các chuyên mục