Đại đoàn kết toàn dân tộc là truyền thống quý báu của dân tộc ta; đã tạo nguồn sức mạnh, lập nên những kỳ tích vẻ vang, là điều kiện cơ bản cho sự thành công của sự nghiệp đấu tranh giải phóng giành độc lập dân tộc, thống nhất đất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ngày nay. Đảng ta đã có nhiều chủ trương, quyết sách và biện pháp quan trọng để tiếp tục củng cố, mở rộng và phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tăng cường đồng thuận xã hội, chăm lo đời sống cho nhân dân, sáng tạo, hăng hái tham gia các phong trào thi đua yêu nước, tham gia xây dựng Đảng, chính quyền. Những kết quả đạt được trong việc tập hợp, phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc đã góp phần quan trọng thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; đảm bảo quốc phòng, an ninh; xây dựng hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; nâng cao uy tín, vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế. Đất nước ta chưa bao giờ có được cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay. Tuy nhiên, các thế lực thù địch, phản động từ trước đến nay chưa bao giờ từ bỏ mục tiêu nhằm gây khó khăn, kích động chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc với những âm mưu thâm độc, thủ đoạn tinh vi và ngày càng quyết liệt hơn. Vì vậy, nhận diện đúng âm mưu, thủ đoạn, hoạt động phá hoại của chúng để đề cao cảnh giác, có giải pháp đấu tranh hiệu quả là nhiệm vụ chính trị quan trọng, cấp bách của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta hiện nay.

Nhận diện âm mưu, thủ đoạn, hoạt động phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc của các thế lực thù địch.

Âm mưu cơ bản, xuyên suốt và lâu dài của các thế lực thù địch là phủ nhận chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước ta về đại đoàn kết toàn dân tộc; phá hoại mối mối quan hệ đoàn kết giữa Đảng, Nhà nước và nhân dân; giữa quân đội và công an... làm mất an ninh, trật tự, tạo điểm “nóng”, gây sự chú ý của dư luận quốc tế, kích động chống đối, thậm chí gây bạo loạn để phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc, xóa bỏ thành quả cách mạng và đòi đa nguyên về chính trị, đa đảng đối lập, xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng và tính ưu việt của chế độ chế độ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam.

Về chiêu thức và thủ đoạn chống phá, chúng tập trung xuyên tạc nền tảng tư tưởng của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; phủ nhận lý luận về chủ nghĩa xã hội (CNXH) và con đường đi lên CNXH ở Việt Nam; không ngừng bài xích nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt Đảng, nhất là nguyên tắc tập trung dân chủ và nguyên tắc tự phê bình và phê bình, bằng việc vu cáo Đảng Cộng sản chiếm quyền của dân, vi phạm dân chủ, nhân quyền, “độc đoán, đảng trị”, “toàn trị”, “Đảng thống trị Nhà nước”, “Nghị quyết của Đảng cao hơn Hiến pháp, pháp luật”; từ đó, “Đảng thực hiện sự chuyên chính đối với dân”; “Đảng rơi vào quan liêu. Hơn thế, các thế lực thù địch đã đối lập Đảng với Nhà nước; đối lập Đảng, Nhà nước với Nhân dân và lực lượng vũ trang, chia rẽ quân đội với nhân dân. Họ nhắc đi, nhắc lại luận điệu: “thể chế chính trị của Việt Nam hiện nay là không phù hợp với các chuẩn mực quốc tế, chế độ một đảng lãnh đạo là trái với nguyên tắc nhà nước pháp quyền”; một đảng cầm quyền không thể có dân chủ, chỉ có đa đảng mới có cạnh tranh công bằng và minh bạch trong điều hành đất nước.

Âm mưu, thủ đoạn chống phá Đảng, Nhà nước ta chủ yếu là những hội, nhóm núp bóng, trá hình các tổ chức mượn danh tôn giáo, dân tộc, các tổ chức phản động lưu vong, những phần tử cực đoan, bất mãn chính trị trong nước. Các hội nhóm và cá nhân trong nước cấu kết, móc nối với các nhóm phản động người Việt lưu vong hay các tổ chức, cá nhân người nước ngoài có tư tưởng chống đối Việt Nam. Chúng vu khống, dựng chuyện, đổ lỗi tình trạng đói nghèo ở nước ta là hậu quả của “chính sách cai trị độc tài dựa trên chủ nghĩa Mác - Lênin mà Đảng Cộng sản đã áp đặt”. “Đảng tuyên truyền nhồi sọ quần chúng nhân dân với tư tưởng Hồ Chí Minh, các chủ trương, đường lối của Đảng để cho dân mê muội”; “Đảng tự cho mình là thông minh, không cần tiếp thu ý kiến trong tầng lớp nhân dân, tự mình xây dựng đảng vững mạnh; Đảng không cần công khai, minh bạch, không cho dân biết, không thể kiểm tra, giám sát, đánh giá công tác cán bộ đảng viên”.  Chúng suy diễn một cách vô căn cứ, đồng nhất toàn bộ Đảng với một số đảng viên, cán bộ tham nhũng, thoái hóa, biến chất và lên tiếng rêu rao “Đảng không còn là Đảng do Hồ Chí Minh sáng lập, Đảng không còn mang bản chất cách mạng của giai cấp công nhân, của nhân dân lao động, của dân tộc”.

Lợi dụng một số cán bộ cấp cao bị kỷ luật do vi phạm các nguyên tắc của Ðảng, chúng cho đó là mất đoàn kết, mâu thuẫn trong Ðảng, “nội bộ đấu đá, thanh trừng nhau”; từ đó, thổi phồng một số hạn chế, bất cập về mô hình tổ chức bộ máy thuộc hệ thống chính trị để phủ nhận vai trò lãnh đạo của Ðảng. Ðây là thủ đoạn tinh vi, thâm độc của “diễn biến hòa bình”, thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” để tập trung chống phá, từng bước làm mất uy tín, niềm tin của nhân dân đối với Đảng và Nhà nước ta. Không chỉ dừng lại ở đó, chúng còn tìm mọi cách thổi phồng, bịa đặt, xuyên tạc lãnh tụ và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước…, gieo rắc sự hoài nghi trong các tầng lớp nhân dân về lòng trung thành, tinh thần “phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân” của đội ngũ cán bộ, đảng viên mà lúc sinh thời của Hồ Chí Minh cũng như Đảng ta luôn quan tâmxây dựng, củng cố.

Lợi dụng các vấn đề dân chủ, dân tộc, tôn giáo, nhân quyền, các vấn đề lịch sử, hội nhập quốc tế, các thế lực thù địch thực hiện cuộc xâm lăng văn hóa, làm “biến dạng” các giá trị văn hóa truyền thống, tạo dựng “ngọn cờ” để kích động, chia rẽ các tầng lớp nhân dân; giữa các dân tộc, tôn giáo và người Việt Nam định cư ở nước ngoài; thúc đẩy hình thành các “khu tự trị”, “nhà nước tự trị”....Qua đó, dàn dựng các “kịch bản” tuyên truyền, xuyên tạc nhằm đánh lạc hướng dư luận, nói xấu Đảng, Nhà nước, tạo tâm lý hoài nghi, bi quan, gây chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Chúng lợi dụng các diễn đàn, các trang mạng xã hội phản động như: RFI, RFA, BBC, Việt Nam thời báo, Việt Tân, nhật ký yêu nước, danlambao, danchimviet… để đăng tải, tán phát nhiều bài viết, hình ảnh, videoclip có nội dung xấu độc, cố tình phủ nhận về dân chủ, nhân quyền và những thành quả về thực hiện chính sách của Đảng và Nhà nước ta. Đồng thời, chính trị hóa các vấn đề liên quan đến dân chủ, nhân quyền, dân tộc, tôn giáo; vu cáo chính quyền đàn áp tôn giáo, tra tấn tàn bạo đối với các “tù nhân chính trị, tù nhân lương tâm”; tổ chức trao các giải thưởng cho một số đối tượng có hoạt động chống phá Việt Nam bị bắt, bị xử lý…

Đẩy mạnh hoạt động tuyển chọn, đào tạo, xây dựng lực lượng người dân tộc thiểu số để kích động gây chia rẽ đoàn kết dân tộc[1]. Các điểm nóng xảy ra vào các năm 2001 và 2004 cùng các vụ việc phức tạp liên quan đến vấn đề tôn giáo, dân tộc kéo dài nhiều năm ở Tây Nguyên cho thấy rõ âm mưu và hoạt động của các thế lực thù địch, phản động nhằm chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc và chống phá Nhà nước Việt Nam. Một số phần tử theo chủ nghĩa cực đoan lợi dụng các vấn đề dân tộc, tôn giáo trú chân tại một số quốc gia thiết lập cơ sở, chân rết, tổ chức huấn luyện cho số đối tượng trong nước và cử người xâm nhập Việt Nam chỉ đạo thực hiện hành động khủng bố ở Việt Nam. Đặc biệt, hoạt động của nhóm đối tượng tấn công trụ sở chính quyền và người dân tại tỉnh Đắk Lắk vào ngày 11/6/2023 là hoạt động khủng bố có tổ chức. Cho đến nay, bước đầu đã làm rõ có sự tác động của một số đối tượng Fulro lưu vong kết hợp với tàn dư Fulro ẩn mình trong nước có dấu hiệu hoạt động trở lại, để kích động đồng bào dân tộc thiểu số ở các tỉnh Tây Nguyên “đuổi người Kinh về đồng bằng” vì “người Kinh cướp đất của đồng bào trên chính quê hương của mình”…, gây phức tạp tình hình an ninh, trật tự xã hội và hòng tạo tiếng vang, ảo tưởng sức mạnh ở nước ngoài. 

Luận cứ đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch; bảo vệ vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc

Âm mưu, thủ đoạn phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc của các thế lực thù địch là rất tinh vi, thâm độc; hành động quyết liệt và trắng trợn; đối tượng đa dạng, phức tạp; mục đích không thay đổi; hậu quả khó lường. Với tinh thần cảnh giác của người dân, cùng với các biện pháp nghiệp vụ kiên quyết của lực lượng chức năng, chúng ta đã phát hiện và đấu tranh ngăn chặn kịp thời âm mưu, hành động nguy hiểm đó. Thế nhưng, các thế lực thù địch không dễ từ bỏ, chúng vẫn ngoan cố và luôn tìm mọi cách phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Trong thời gian tới, để đấu tranh với mưu đồ đen tối đó, chúng ta cần có các luận cứ khoa học định hướng hệ thống giải pháp đồng bộ, phù hợp, có tính khả thi cao.

Một là, đẩy mạnh tuyên truyền sâu rộng chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của việc xây dựng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc phù hợp với bối cảnh tình hình mới, đẩy mạnh công tác “xây”, kiên quyết “chống”, góp phần đập tan các quan điểm sai trái, thù địch.

 Cấp ủy và tổ chức đảng các cấp thường xuyên làm tốt công tác tuyên truyền, giáo dục vận động nhân dân thực hiện Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng; Kết luận số 01-KL/TW của Bộ Chính trị khóa XIII về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ chính trị khóa XII “Về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”, gắn với tuyên truyền, phổ biến quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, phát huy truyền thống yêu nước, khơi dậy niềm tự hào dân tộc và khát vọng vươn lên vì mục tiêu của cả dân tộc. Đồng thời, chú trọng tuyên truyền nâng cao nhận thức, ý thức về sức mạnh đoàn kết và truyền thống đoàn kết của dân tộc Việt Nam, rằng đất nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một. Đại đoàn kết “trước hết phải đoàn kết đại đa số nhân dân, mà đại đa số nhân dân ta là công nhân, nông dân và các tầng lớp nhân dân lao động”[2].

Tiếp tục quán triệt sâu sắc quan điểm chỉ đạo: Cách mạng là sự nghiệp của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân và chính nhân dân là người làm nên những thắng lợi to lớn, có ý nghĩa lịch sử. Đại đoàn kết dân tộc không chỉ là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của Đảng mà còn là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của cả dân tộc. “Động lực và nguồn lực phát triển quan trọng của đất nước là khơi dậy mạnh mẽ tinh thần yêu nước, ý chí tự cường dân tộc, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc và khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc”[3]. Từ đó, sẽ phát huy những yếu tố tương đồng, những điểm chung của mọi giai cấp, tầng lớp trong xã hội, quy tụ sức mạnh của các bộ phận cấu thành dân tộc và làm cho mọi người đều nhận thức rõ về khối đại đoàn kết toàn dân tộc, bao gồm mọi người dân đang sinh sống, làm ăn ở trong nước và ở nước ngoài có nguồn gốc là người Việt Nam, không phân biệt giàu hay nghèo, nam hay nữ, già hay trẻ, là người có tài đức, có sức, muốn cống hiến cho Tổ quốc và phục vụ nhân dân thì đoàn kết với họ để xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, độc lập, thống nhất. Đây là sự phát triển mới, có ý nghĩa rất quan trọng về đại đoàn kết, là căn cứ để bác bỏ một cách đanh thép những luận điệu sai trái xuyên tạc về đường lối đại đoàn kết dân tộc, khẳng định đoàn kết dân tộc đâu phải là một sự tình cờ, một ý muốn chủ quan, một thủ đoạn chính trị, mà là một truyền thống quý báu, trường tồn của dân tộc ta, là một giá trị văn hóa và tinh thần vô cùng cao quý, là đường lối chiến lược, là cội nguồn sức mạnh, động lực chủ yếu của cách mạng Việt Nam.

Thường xuyên nắm chắc, dự báo đúng, xử lý chính xác các vấn đề về tư tưởng, mâu thuẫn, bức xúc trong xã hội hiện nay. Tích cực, chủ động thông tin, tuyên truyền làm sáng tỏ chủ trương, chính sách, thành tựu đại đoàn kết toàn dân tộc của Đảng, Nhà nước ta, làm cho mọi người dân “hiểu rõ giá trị của sự đoàn kết, quyết tâm làm tất cả những gì có thể làm được để củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, kiên quyết chống lại những gì phá hoại hoặc làm xói mòn, làm suy yếu khối đại đoàn kết, vì lịch sử đã cho chúng ta bài học quý giá: Đoàn kết thì sống, chia rẽ thì chết!”[4]. Tiếp tục đổi mới phương pháp, hình thức tuyên truyền, phổ biến, vận động, thu hút ngày càng nhiều thành phần trong xã hội tham gia vào các tổ chức chính trị - xã hội và cộng hưởng tham gia cùng với với đội ngũ cán bộ thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ chính trị từ Trung ương đến cơ sở; động viên nhân dân thực hiện tốt chủ trương, đường lối, chính sách đại đoàn kết dân tộc của Đảng, Nhà nước. Tăng cường phổ biến, giáo dục pháp luật, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, khơi dậy truyền thống đoàn kết giữa các tầng lớp nhân dân trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Kịp thời cung cấp những thông tin chính thống, chính xác từ các cơ quan, tổ chức, cá nhân có trách nhiệm nhằm định hướng dư luận xã hội, giữ vững niềm tin của cán bộ, đảng viên và nhân dân. Đây cũng chính là chúng ta đang xây dựng một hệ miễn dịch cho mỗi người dân, cho toàn xã hội có đủ sức đề kháng với những thông tin bịa đặt, xuyên tạc của các thế lực thù địch; nhân dân luôn đề cao tinh thần cảnh giác, không bị chúng lừa gạt, lôi kéo, lợi dụng. Thực tế đã chứng minh, cho dù các thế lực thù địch đưa ra trăm phương, nghìn kế để chống phá, nhưng chúng ta biết dựa vào dân, phát huy sức mạnh tổng hợp của khối đại đoàn kết, biết chủ động thông tin, biết định hướng dư luận xã hội một cách khách quan, kịp thời, minh bạch thì chúng luôn chuốc lấy thất bại.

Hai là, thể chế, cụ thể hóa và triển khai đúng đắn, hiệu quả chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về phát huy mạnh mẽ quyền làm chủ của nhân dân; thực hiện tốt dân chủ ở cơ sở.

Đảng lãnh đạo thông qua đường lối, chính sách, Nhà nước quản lý thông qua hệ thống pháp luật, nhằm tạo cơ sở cho sự thống nhất các lợi ích, thống nhất về ý chí và hành động của các giai cấp, tầng lớp trong xã hội. Do đó, phải kịp thời xây dựng, hoàn thiện và thể chế hóa chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước và của cấp uỷ, chính quyền các địa phương, nhất là những vấn đề quốc kế dân sinh, liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân. Các văn bản quy phạm pháp luật, các cơ chế, chính sách về dân tộc, tôn giáo, chính sách xã hội phải có tính khả thi cao và tập trung vào khuyến khích, động viên, phát huy được sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Trong quá trình thực hiện, cần “tập trung lãnh đạo, chỉ đạo kiên quyết, giám sát chặt chẽ việc cụ thể hóa, thể chế hóa, tổ chức thực hiện nghị quyết; coi trọng kiểm tra, giám sát, đôn đốc, sơ kết, tổng kết việc thực hiện nghị quyết, quy định, chỉ thị, kết luận của Đảng, bảo đảm hiệu lực, hiệu quả”[5]. Khắc phục triệt để tình trạng có nơi, có thời điểm thực hiện chậm trễ, không đúng, thậm chí trái ngược với đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Khẩn trương hoàn thiện những chính sách cụ thể, quan tâm đến các tầng lớp, giai cấp trong xã hội, như: công nhân, nông dân, trí thức, doanh nhân, thế hệ trẻ, phụ nữ, cựu chiến binh, người cao tuổi; các chính sách xã hội, nhất là chính sách đối với thương binh, gia đình liệt sĩ, những người có công với cách mạng, tạo điều kiện để họ khắc phục khó khăn, bảo đảm cuộc sống, tích cực tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Để xây dựng và phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, phải luôn quán triệt sâu sắc quan điểm “dân là gốc”; thật sự tin tưởng, tôn trọng và phát huy quyền làm chủ của nhân dân, kiên trì thực hiện phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”. Nghị quyết số 35-NQ/TW của Đảng chỉ rõ: “Tôn trọng và bảo đảm quyền con người, quyền tự do, dân chủ của công dân; quyền của công dân không tách rời nghĩa vụ của công dân; thực hành dân chủ xã hội chủ nghĩa; tăng cường kỷ luật, kỷ cương; xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc”[6]. Phát huy tính tích cực chính trị - xã hội, quyền và trách nhiệm của nhân dân tham gia xây dựng, chỉnh đốn Đảng, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội, xây dựng đội ngũ đảng viên, cán bộ, công chức; có cơ chế giải phóng mọi tiềm năng, sáng tạo, động viên nhân dân tham gia phát triển kinh tế và quản lý phát triển xã hội. Đề cao sự tôn trọng và tạo điều kiện, cơ hội để nhân dân tham gia thảo luận, góp ý những vấn đề quan trọng của đất nước; mở rộng dân chủ phải gắn với giữ vững kỷ luật, kỷ cương, phổ biến sâu rộng và thực hiện tốt hơn nữa Quy chế Dân chủ ở cơ sở. Cấp ủy, chính quyền, mặt trận và đoàn thể các cấp phải luôn gần gũi, tin dân và tôn trọng dân; thường xuyên đối thoại, lắng nghe, tiếp thu ý kiến, đồng thời giải quyết tốt những khó khăn, vướng mắc, nhu cầu, nguyện vọng chính đáng của nhân dân, tập trung xử lý có hiệu quả một số vấn đề xã hội bức xúc đang đặt ra.

Bổ sung, hoàn thiện hệ thống pháp luật để “bảo đảm tất cả quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân”, nhân dân là trung tâm, là chủ thể của công cuộc đổi mới. Thường xuyên cập nhật, phản ánh sâu rộng những chuyển biến tích cực về đời sống người dân, nhất là vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số, giúp không chỉ mỗi người dân trong nước mà dư luận quốc tế có thể hiểu rõ, hiểu đúng về sự bình đẳng cũng truyền thống tương thân tương ái, giúp nhau cùng phát triển của người dân Việt Nam, đồng thời chứng minh làm rõ luận điệu tuyên truyền của các thế lực thù địch thường lợi dụng những mặt còn hạn chế, khuyết điểm của một số cấp ủy, chính quyền địa phương trong công tác lãnh đạo chỉ đạo, điều hành về kinh tế, văn hóa, xã hội, y tế; lợi dụng tôn giáo là lĩnh vực tâm linh để chúng tìm mọi cách chia rẽ khối đoàn kết lương giáo, không ngừng vu cáo Đảng và Nhà nước ta kỳ thị người theo đạo, bóp nghẹt tự do tín ngưỡng, tôn giáo vi phạm nhân quyền. Nhưng trên thực tế sinh hoạt tôn giáo ở nước ta đã hoàn toàn bác bỏ những luận điệu sai trái đó. Đảng, Nhà nước ta chủ trương thực hiện nhất quán chính sách đoàn kết tôn giáo, đại đoàn kết toàn dân tộc. “Kiên quyết đấu tranh và xử lý nghiêm minh những đối tượng lợi dụng tôn giáo chống phá Đảng, Nhà nước, chế độ xã hội chủ nghĩa; chia rẽ, phá hoại đoàn kết tôn giáo và khối đại đoàn kết toàn dân tộc”[7].

Ba là, tiếp tục giải quyết tốt các quan hệ lợi ích, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân, thực hiện đúng phương châm “không để ai tụt lại phía sau”, góp phần xây dựng, củng cố niềm tin của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng, sự quả lý của Nhà nước, tính ưu việt của chế độ xã hội chủ nghĩa.

Đại đoàn kết toàn dân tộc phải dựa trên cơ sở “giải quyết hài hòa các quan hệ lợi ích trong xã hội; bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân; không ngừng cải thiện, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân”[8]. Do đó, phải giải quyết hài hòa, đồng thuận các quan hệ lợi ích giữa các giai cấp, tầng lớp xã hội, lợi ích cá nhân, lợi ích tập thể và toàn xã hội. Chú trọng chăm lo đời sống vật chất, tinh thần và bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của công nhân. Tạo điều kiện và có chính sách hợp lý để nông dân chủ động tích cực phát huy vai trò của mình trong phát triển nông nghiệp, phát triển kinh tế nông thôn, xây dựng nông thôn mới. Trọng dụng, đãi ngộ đối với nhân tài, các nhà khoa học. Hoàn thiện và thực hiện tốt luật pháp, chính sách liên quan đến phụ nữ, trẻ em và bình đẳng giới. Có có cơ chế, chính sách, động viên cựu chiến binh, cán bộ công an hưu trí phát huy tính tích cực chính trị - xã hội trong xây dựng và bảo vệ Đảng, Nhà nước, nhân dân. Phát huy trí tuệ, kinh nghiệm sống, lao động, học tập của người cao tuổi trong xã hội, cộng đồng và gia đình; kính trọng, bảo vệ và chăm sóc người cao tuổi.

Bảo đảm các dân tộc bình đẳng, đoàn kết, tôn trọng, giúp nhau cùng phát triển. Huy động, phân bổ, sử dụng, quản lý hiệu quả các nguồn lực để đầu tư phát triển, tạo chuyển biến căn bản về kinh tế, văn hóa, xã hội ở vùng dân tộc, miền núi và vùng đồng bào có đạo, đồng thời phát huy tốt vai trò của người có uy tín trong đồng bào dân tộc, chức sắc tôn giáo trong việc thực hiện chính sách dân tộc, tôn giáo. Kết hợp chặt chẽ phát triển kinh tế - xã hội với tăng cường quốc phòng, an ninh ở các địa bàn khó khăn, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc, tôn giáo; giúp đồng bào định canh, định cư, tạo việc làm cho lao động tại chỗ là người dân tộc thiểu số; hướng dẫn đồng bào phát triển kinh tế, góp phần thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng, miền.

Tiếp tục đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng, triển khai thực hiện hiệu quả các chương trình khuyến nông, khuyến lâm, khuyến ngư, xóa đói, giảm nghèo, xóa mù chữ, nâng cao dân trí; phổ cập tin học, phát triển mạng lưới thông tin truyền thông, lắp đặt internet, cung cấp các phương tiện như: máy tính, radio, tivi; củng cố, xây dựng văn hóa cộng đồng, bảo đảm cho đồng bào có điều kiện tiếp xúc nhanh nhất với các thông tin thời sự, chính trị, kinh tế, xã hội của đất nước. Chống tư tưởng kỳ thị dân tộc, dân tộc cực đoan, dân tộc hẹp hòi; bảo đảm cho các tổ chức tôn giáo hoạt động theo quy định pháp luật, phát triển đất nước. Bên cạnh đó, chăm lo và phát huy vai trò của các cá nhân tiêu biểu, các nhân sĩ, trí thức, người dân tộc thiểu số, chức sắc, chức việc tôn giáo và cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.

Bốn là, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị, trong đó, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đóng vai trò nòng cốt xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, làm cho “Ý Đảng – lòng Dân” luôn thống nhất, được hiện thực hóa trong cuộc sống.

Phát huy vai trò của khối đại đoàn kết toàn dân tộc phải luôn đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng và nhờ có sự đoàn kết, nhất trí cao trong Đảng là điều kiện bảo đảm để Đảng luôn xứng đáng là hạt nhân đoàn kết của toàn xã hội. Để phát huy tốt vai trò lãnh đạo của Đảng, cần chú trọng đặc biệt công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng cả về chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và cán bộ; nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền và sức chiến đấu của Đảng; thường xuyên củng cố, tăng cường đoàn kết trong Đảng và hệ thống chính trị; thực hiện nghiêm các nguyên tắc trong công tác xây dựng Đảng, nhất là nguyên tắc tập trung dân chủ. Cần phải làm cho tiềm lực về mọi mặt của Đảng trở thành niềm tin cậy của toàn dân. Đó là nền móng vững chắc chống lại mọi kẻ thù phá hoại. Thực hiện tốt vấn đề này không chỉ trực tiếp góp phần củng cố sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc mà còn là cơ sở để đấu tranh làm thất bại mọi âm mưu, thủ đoạn thâm độc của các thế lực thù chống phá khối đại đoàn kết dân tộc ở nước ta.

Nhân tố đặc biệt quan trọng trong xây dựng và phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc chính là sự quản lý của Nhà nước. Do đó, cần thường xuyên quan tâm xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa là Nhà nước của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân; đổi mới phương thức vận hành của Nhà nước theo hướng hoàn thiện thể chế, phát huy dân chủ, bảo đảm quyền làm chủ của nhân dân, trong đó cần tập trung vào hoàn thiện hệ thống pháp luật và cơ chế tổ chức thực hiện pháp luật nghiêm minh, nhất quán; bảo đảm thượng tôn Hiến pháp và pháp luật; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực pháp luật; hoàn thiện cơ chế kiểm soát quyền lực nhà nước; đẩy mạnh phòng, chống tham nhũng tiêu cực, cá nhân trong bộ máy nhà nước đi đôi với nâng cao năng lực thực thi; xây dựng bộ máy nhà nước trong sạch, vững mạnh, hoạt động hiệu quả, vì nhân dân phục vụ và vì sự phát triển của đất nước.

Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ đi lên CNXH (bổ sung, phát triển 2011) đã khẳng định vai trò quan trọng của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân. Do đó, tiếp tục “tăng cường vai trò nòng cốt chính trị, trách nhiệm của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội trong xây dựng khối đại đoàn kết toànân tộc;... Xây dựng thế trận lòng dân, phát huy sức mạnh đoàn kết, đồng thuận của nhân dân trong và ngoài nước để xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”[9]. Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã khẳng định: Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phải là hạt nhân trong công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, trong phòng, chống âm mưu, hoạt động "diễn biến hoà bình" của các thế lực thù địch; kiên quyết đấu tranh bác bỏ các quan điểm sai trái, phản động, cơ hội chính trị. Tăng cường tuyên truyền sâu rộng để các tầng lớp nhân dân nhận thức sâu sắc âm mưu thâm độc của các thế lực thù địch xuyên tạc lịch sử, xuyên tạc quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước về dân tộc, tôn giáo nhằm chia rẽ, phá hoại khối đại đoàn kết dân tộc[10]. Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cần tiếp tục đổi mới tổ chức bộ máy, nội dung và phương thức hoạt động, sâu sát quần chúng, cơ sở, quan tâm hơn nữa đến quyền lợi chính đáng của người dân và là “cầu nối” giữa Đảng với dân, góp phần làm cho mối liên hệ giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân ngày càng khăng khít, đảm bảo “ý Đảng” luôn hợp với “lòng dân”.

Nâng cao trách nhiệm của đội ngũ cán bộ Mặt trận và đoàn thể nhân dân, hướng mạnh về cơ sở, địa bàn dân cư; làm tốt chức năng giám sát, phản biện xã hội, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp,tích cực tham gia xây dựng Đảng, Nhà nước, tăng cường đối ngoại nhân dân; tiếp tục đẩy mạnh các cuộc vận động, các phong trào thi đua yêu nước, khơi dậy mạnh mẽ tinh thần thi đua lao động sáng tạo của nhân dân và sự chung sức của cả cộng đồng trong phát triển kinh tế; xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, thực hành dân chủ, vận động các tầng lớp nhân dân khắc phục khó khăn, kiên định với đường lối đổi mới do Đảng lãnh đạo, đưa đất nước phát triển. Chỉ có như vậy, những chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước được hiện thực hóa, sớm đi vào cuộc sống, ngày càng củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ, thế trận lòng dân ngày càng vững chắc; phòng ngừa, ngăn chặn được các hoạt động chống phá của các thế lực thù địch, không thể làm phương hại đến khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

PHẠM THÚY LOAN, Dân quân tự vệ phường Đa Mai, Bộ CHQS tỉnh Bắc Ninh.

[1] Ban Chỉ đạo 35, Báo cáo số 09-BC/BCĐ, ngày 04/01/2023 về Kết quả thực hiện nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái thù địch trong Đảng bộ Quân đội và toàn quân năm 2022; triển khai nhiệm vụ năm 2023, tr.3 - 4.  

[2] Hồ Chí Minh, Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, t.9, tr.244.

[3] Đảng Cộng sản Việt Nam (2021), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, t.I, tr.34.

[4] Trần Hậu (2022), Đại đoàn kết dân tộc và Mặt trận dân tộc thống nhất - Một số vấn đề lý luận và thực tiễn, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, tr.251.

[5]  Xem Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Sđd, t.I, tr.199.

[6] Bộ Chính trị, Nghị quyết số 35-NQ/TW, ngày 22/10/2018 về “Tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới”.

[7] Xem Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Sđd, t.I, tr. 171.

[8] Xem Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Sđd, t.I, tr.165-166.

[9] Xem Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Sđd, t.I, tr.172.

[10] Nguyễn Phú Trọng, Phát huy truyền thống đại đoàn kết, huy động sức mạnh của toàn dân tộc, nỗ lực phấn đấu thực hiện thắng lợi toàn diện Nghị quyết Đại hội toàn quốc lần thứ XIII của Đảng, Tạp chí Cộng sản điện tử, https://tapchicongsan.org.vn, 16/8/2021.